Zoeken

In de glasgroenteteelt ligt de nadruk op de bouw van kassen met een maximale lichttransmissie om tijdens de donkere maanden zoveel mogelijk gebruik te maken van natuurlijk licht. Tijdens lichtrijke zomerse dagen loopt de stralingsbelasting op de plant hierdoor echter op tot zeer hoge waarden. In deze studie is verkend of deze pieken in licht de plant negatief beïnvloeden en of het wegschermen van de lichtpieken tot een productie en kwaliteitsverbetering kan leiden. Mogelijk vormt dit een nieuwe stap binnen het concept van Het Nieuwe Telen. Modelberekeningen geven aan dat het gebruik van buitenschermen resulteert in een gunstiger kasklimaat dan het gebruik van binnenschermen. Het productieverlies bij wegschermen van lichtpieken lijkt relatief beperkt te zijn. Er kunnen mogelijk ook een aantal positieve effecten op het gewas optreden, zoals het voorkomen van foto-inhibitie en waterstress in de plant. Het toepassen van een buitenscherm bij groenten om lichtpieken weg te vangen moet verder worden geanalyseerd. Projectnummer: 14918

In dit project stellen onderzoekers, telers en adviseurs een energiezuinig teeltconcept volgens Het Nieuwe Telen op voor de courgetteteelt. Speciale aandacht gaat naar het bedenken van oplossingen voor het inbrengen van droge buitenlucht in het gewas dat in de grond geteeld wordt. Voor courgette kunnen verschillende onderdelen van Het Nieuwe Telen worden toegepast om te besparen op de warmtevraag. Een beweegbaar scherm is al snel rendabel en bij vroege teelten is daarnaast een vast folie aan te raden. Doordat courgette relatief tolerant is voor een hoge luchtvochtigheid, is een installatie die droge buitenlucht inblaast hier nauwelijks rendabel. Projectnummer: 14233

In deze haalbaarheidsstudie worden de mogelijkheden van het Klimrek-scherm in kaart gebracht. Toepassingsmogelijkheden van dit scherm zijn het op afroep diffuus maken van licht, warmteoogst, koeling en isolatie. Er wordt gekeken naar het effect op de productie, energiebesparing en terugverdientijd. Lichtmetingen laten zien dat een waterfilm een kleine verlaging van 1% geeft op de lichtdoorlatendheid ten opzichte van droge folie. Condenswerking aan de onderkant van het folie is te voorkomen door een waterfilm met uitvloeier aan de onderkant van het scherm te laten lopen. Hierdoor treedt geen lichtverlies door condensvorming op. De economische berekening is gemaakt voor komkommer, tomaat en Ficus. Het gebruik van het klimrekscherm is bij de komkommer- en Ficusteelt met een gasprijs van 35 cent per m3 of meer rendabel. Hierbij wordt uitgegaan van een terugverdientijd van zeven jaar. In de tomatenteelt, waar minder wordt geschermd, is het klimrekscherm pas rendabel bij een gasprijs 55 cent per m3 of meer. Het klimrekscherm biedt veel toekomstperspectieven. Zo is het mogelijk om specifieke toevoegingen aan de vloeistof, die over het scherm loopt, toe te dienen. Verder kan een andere constructie van het kasdek, zoals het Asymmetrische maken van het dek, het klimrekscherm efficiënter maken. Projectnummer: 14031-13

In de belichte teelten worden schermen (bovenafscherming) nauwelijks toegepast, niet alleen omdat het perspectief op energiebesparing lager is dan bij onbelichte teelten, maar ook omdat problemen worden verwacht met het kasklimaat bij belichting onder een gesloten scherm. Dit wordt in dit project onderzocht. Uit het onderzoek blijkt dat: Het grootste knelpunt voor bovenafscherming is het oplopen van de kastemperatuur onder een (deels) gesloten assimilatiescherm. De buitentemperatuur en de windsnelheid bepalen zeer sterk de mogelijkheden om warmte af te voeren. In de maanden september en oktober, en in enige mate ook in april, laten de buitentemperaturen het niet toe om de lichtuitstraling met meer dan 80% te reduceren. In de tussenliggende maanden zijn de mogelijkheden om uitstraling te reduceren groter, maar niet onbeperkt. In het onderzoek zijn een 85%, 95% en 100% lichtdicht schermdoek gebruikt. Het 100% lichtdicht schermdoek biedt de telers de meeste mogelijkheden om lichtuitstraling te beperken én om op alle weersomstandigheden in te spelen. De kasklimaatregelprogramma's zijn nog niet aangepast. Bij de huidige stand van de techniek van schermdoeken en scherminstallaties is het uitschakelen van de belichting de enige optie om te hoog oplopende kastemperatuur te voorkomen. Projectnummer: 12259

Van dertien energiebesparende maatregelen is het effect op het energiegebruik, de gewasproductie en productkwaliteit en de bedrijfseconomische kosten en baten in beeld gebracht. Dit is gedaan voor negen verschillende gewassen, te weten: tomaat, komkommer, chrysant, roos, sla, ficus, freesia en Spatiphyllum. Er is per gewas een overzicht gegeven van de energiestromen en de effecten van de meest perspectiefvolle energiebesparende maatregelen op het gasverbruik en de productie.De energiestromen en het effect van de energiemaatregelen worden meer in detail besproken. Voor de gewassen tomaat, chrysant en freesia zijn een aantal van de maatregelen ook meegenomen in het project 'Software voor energiebesparing op maat'. In dit project is een computerprogramma ontwikkeld dat nauwkeurig rekening houdt met bedrijfsspecifieke omstandigheden. Projectnummer: 11286

In dit onderzoek is de gebruikswijze van energieschermen onder praktijkomstandigheden geïnventariseerd en geanalyseerd. Dit is gedaan bij komkommer, paprika, tomaat, freesia en ficus.Op basis van deze analyse zijn de voorwaarden bepaald waaronder de toepassing van energieschermen bij niet geschermde gewassen interessant kan worden. Wanneer alle glastuinbouwbedrijven hun energieschermen intensief gebruiken, daalt het totale energiegebruik van de sector met 1,3 tot 1,9 procent. Dat betekent een vermindering van 42 tot 63 miljoen kubieke meter aardgas per jaar. Deze energiebesparing werkt ook gunstig uit voor de tuinders zelf, omdat het intensievere schermgebruik maar weinig invloed heeft op de gewasopbrengst. Voor bedrijven die nog niet over een scherminstallatie beschikken, liggen de zaken wat anders. In veel gevallen is het onzeker of het voordeel van de te verwachten energiebesparing op deze bedrijven volledig opweegt tegen de kosten van de investering. Projectnummer: 11295

Het besparen van energie en reductie van pieken in de gasafname bij energie-extensieve gewassen (freesia, ranonkel, sla, andijvie, radijs) door middel van goed gebruik van energieschermen en temperatuursintegratie wordt in dit project onderzocht. Door de combinatie van temperatuurintegratie en schermen bij enkele energiearme gewassen kon de afgelopen winter ruim 50% energie worden bespaard en kon het aantal hoge pieken in gasverbruik met maximaal 90% worden verminderd. Projectnummer: 11165