Zoeken

Doel en relevantie voor de praktijk Het doel is om in de onbelichte aarbeienteelt het energieverbruik met tweederde te reduceren, door toepassing van actieve ontvochtiging en efficiënt verwarmingsbeheer. De opbrengst moet daarbij praktijkconform blijven. Het project moet telers handvatten geven voor een energiezuinige teelt met schermen en ontvochtiging. Projectbeschrijving Ook de teelt van aardbei moet blijven innoveren om energie te besparen en om als sector weerbaar te blijven.De huidige aardbeienteelt onder glas is grotendeels (>90%) nog onbelicht met gekoelde junidragers (doorteelt of meerdere plantingen) met een aantal korte oogstperiodes per jaar. De proef wordt uitgevoerd in een proefkas van 300 m² bij Delphy ISFC in Horst en wordt begeleid vanuit het Delphy zachtfruit adviesteam. In de energiebesparingskas zullen centraal staan: energiebesparing door middel van kasisolatie door scherming, het uitschakelen van de minimumbuis, het toepassen van voldoende luchtbeweging door middel van verticale ventilatoren en actieve ontvochtiging. De proefkas dient als praktijk-referentie (van de voorlopers). In deze kas zal er verdergaand met chemievrij telen worden geëxperimenteerd (UV-C, insectengaas, plantsauna). Kortom, dit project draagt bij aan de transitie naar fossielvrije, emissieloze en chemievrije teelten en biedt nieuwe inzichten in klimaatsystemen en gewasrespons in de veruit het meest voorkomende teeltconcept doorteelt aardbei. De opgedane kennis is ook toepasbaar voor nieuwe teeltconcepten aardbei. Hiernaast staat het omgaan met de vochtstromen in de kas bij aardbei model voor alle relatief koel geteelde tuinbouwgewassen. Financiering € 211.725 via Kas als Energiebron € 23.525 via Stichting Aardbei Onderzoek (SAO) Projectnummer: 25102

Doel het doel van dit project is de potentie van mechanische bestuiving in de tomatenteelt onder full-LED te onderzoeken. Bij bestuiving door hommels moeten de schermen geopend worden. Het voorkomen hiervan kan 12% energie besparen. Bovendien komen er mogelijkheden om te belichten op goedkopere momenten. Projectbeschrijving In de tomatenteelt onder full-LED worden de schermen dagelijks geopend om daglicht toe te laten. Hommels hebben namelijk UV uit het daglicht nodig om zich te kunnen oriënteren. Bij gebrek hieraan neemt de bestuiving af, en daarmee de zetting, de kwaliteit en de productie. Als de bestuiving mechanisch kan worden uitgevoerd door een robot kan het energiescherm gesloten blijven, wat een energiebesparing van 12% oplevert. Mechanische bestuiving kan ook leiden tot meer flexibiliteit in de belichtingsuren. De potentie van mechanische bestuiving wordt onderzocht met een robot van Arugga1, genaamd Polly+. Het onderzoek zal plaats vinden in drie kasafdelingen: een referentie met hommels waarbij de schermen geopend worden, een behandeling met een robot waarbij de schermen gesloten blijven, en een behandeling met een robot waarbij de schermen geopend worden. In de beide afdelingen met bestuiving door een robot zullen er ter vergelijking ook enkele rijen handmatig bestoven worden. Dit project wordt gefinancierd door het ministerie van LVVN. Projectnummer: 25113

Doel: Het doel van dit project is meer kennis te vergaren over wat de potentiele energiebesparing is door het toepassen van gewasgaas. De kennis uit dit project geeft telers handvaten evenals onderbouwing om zuiniger met energie om te gaan door het toepassen van gewasgaas. Projectbeschrijving: Insectengaas lijkt een belangrijke troef in de gewasbescherming. In sommige gewassen en tegen sommige plagen is het mogelijk zelfs de laatste troef. Het pakket chemische middelen neemt in rap tempo af en er komt nauwelijks iets bij. Nieuwe, breed inzetbare biologische bestrijders zijn er eigenlijk niet. Bestaande middelen moeten beter benut worden. Uit proeven in 2022 en 2023 kwam het vermoeden naar voren dat gewasgaas energie technisch voordelen kan bieden. Bij enkele gewassen is een teeltversnelling waargenomen onder het gaas. Onduidelijk is waardoor dit is veroorzaakt. Er wordt een praktijkproef uitgevoerd waarbij van een partij planten na het oppotten een deel van de planten met dezelfde oppotdatum, wordt afgedekt met gaas en een deel niet wordt afgedekt. Door groeimetingen te doen (versgewicht, drogestof, LAI, lengtegroei etc.) wordt de groeisnelheid van beide behandelingen bepaald. De verwachting is dat de planten onder het gaas sneller groeien. Om te kunnen bepalen waar dat door wordt veroorzaakt, worden klimaatmetingen uitgevoerd (ruimte- en pottemperatuur, luchtvochtigheid, CO2 en bodemvocht. Deze metingen worden continue gemeten in alle 2 de behandelingen. Per behandeling komen er 5 temp/RV sensoren en 5 bodemvocht sensoren. Daarnaast gaan we bij elke behandeling continue het lichtniveau meten met een par-licht sensor en het CO2 gehalte met een CO2 meter. Wanneer de groeisnelheden van beide behandelingen zijn bepaald, zal berekend worden wat het verschil in teeltduur betekent voor het energieverbruik per plant. De besparing van de teelt onder gaas zal berekend worden ten opzichte van de teelt zonder gaas. Wanneer temperatuurverschillen worden gemeten zal bepaald worden welke hoeveelheid energie bespaard kan worden als de temperatuur evenredig verlaagd wordt. Onder het insectengaas was de luchttemperatuur gemiddeld 0,4 °C hoger. De lucht was gemiddeld 4% vochtiger dan rond de overige planten. Het lichtniveau week wel duidelijk af, deze was gemiddeld 18,6% lager onder het gaas. Het lichtniveau lag daarentegen ruim 18% lager. De bodemvochtigheid onder het gaas was iets stabieler, wat beschikbaarheid van water voor de plant ten goede komt. De hogere temperatuur onder het gaas biedt perspectief voor energiebesparing: per 0,4 °C temperatuurverhoging wordt op jaarbasis een besparing van ca. 1 m³ aardgas per m² geschat. Ook de hogere luchtvochtigheid kan leiden tot minder energieverbruik voor ontvochtiging, wat vooral in de wintermaanden van belang is. Het effect van insectengaas op de gewasontwikkeling lijkt gewas specifiek te zijn. Calathea liet de sterkste groei zien, waarbij het versgewicht en drooggewicht significant toenamen. Calathea orbifolia liet een bescheidener groei zien, terwijl bij Yucca geen verschil werd waargenomen. Projectnummer: E24002

Doel Het doel van dit project is het ontwikkelen en demonstreren van een bijna fossielvrij teeltconcept voor paprika. De warmtevraag wordt teruggebracht naar maximaal 8m3/m2 gasequivalenten en die kan grotendeels ingevuld met de energie die teruggewonnen wordt middels ontvochtiging. Projectomschrijving De laatste tijd is veel onderzoek gericht op de belichte teelten. De prijsstijgingen van energie hebben er voor gezorgd dat er, naast de noodzaak om klimaatverandering tegen te gaan, nu ook een economische noodzaak is om niet alleen fossielvrij te telen maar ook met een zo laag mogelijke energie-input. De onbelichte glasgroenteteelt is nog niet fossielvrij en hier zal verdere kennis voor opgebouwd moeten worden. In de onbelichte paprikateelt zijn er afgelopen seizoen noodgedwongen al forse energiebesparende maatregelen genomen. Er is later geplant, er zijn meer schermuren gemaakt en de buistemperaturen zijn verlaagd. Met deze energiebesparende maatregelen komt het energiegebruik in de paprikateelt op jaarbasis nog uit rond de 20m3/m2 gas. Er moeten dus nog meer stappen gemaakt worden om de teelt van paprika fossielvrij te maken en economisch rendabel. In dit project wordt daarbij een forse stap gezet. Dit project is gefinancierd door het ministerie van LNV. Projectnummer: 22014