Zoeken

Uitbreiding en verduurzaming van de CO2-voorziening is een topprioriteit voor de ontwikkeling naar een klimaatneutrale glastuinbouwsector. Recent heeft zich een nieuwe route voor CO2-voorziening aangediend. De winning van CO2 uit de productie van biobrandstof (LNG). Deze transitie richt zich op de verduurzaming van transport en vervoer voor vrachtverkeer en scheepvaart. Het gaat hier om grote brandstofvolumes waarvoor het aantal alternatieven beperkt is. Concurrenten voor bio-LNG zijn elektrisch vervoer en waterstofgas. Het potentieel van elektrisch vervoer is beperkt vanwege het tekortschietende vermogen dat gevraagd wordt en de ontwikkeling van waterstofgas is de eerstkomende 10 tot 15 jaar nog onvoldoende gevorderd. BioLNG is een toepassing die de komende 10 jaar al een groot potentieel kan bieden. Het nationaal LNG platform ( http://www.nationaallngplatform.nl/ ) heeft een traject uitgezet voor ontwikkeling van bio-LNG. Deelnemers zijn grote partijen als Havenbedrijf Rotterdam, Eneco, Gasunie, Ahold, Unilever en EICB. Er is een visie en plan van aanpak ontwikkeld dat neerkomt op een aanzienlijke bijdrage medio 2027 aan de verduurzaming van de transport- en vervoersector. Onderdeel is een verkenning van potentiële locaties en realisatie van bio-LNG installaties in Nederland. Bij de productie van bio-LNG komen grote hoeveelheden vrijwel zuivere CO2 vrij. Uitgaande van de door het platform bio-LNG ontwikkelde visie voor de komende 10 jaar levert dat een maximaal potentieel aan biogene CO2 van 2 Mton per jaar. Het geeft in ieder geval aan dat er potentieel een grote bijdrage geleverd kan worden aan de uiteindelijke CO2 vraag in de glastuinbouw. In opdracht van het nationaal LNG platform en Havenbedrijf Rotterdam c.s. wordt dit najaar een verkennende studie uitgevoerd naar het potentieel van bio-LNG door CE Delft. Kosten € 69.000,- waarvan KaE € 6.000,- bijdraagt. In de studie wordt aandacht besteed aan het potentieel in de Rotterdamse haven maar ook in andere regio’s in Nederland. In de projectuitvoering kunnen lokale samenwerkingsverbanden en provincies participeren. Door participatie vanuit het programma Kas als Energiebron kan gezorgd worden voor een extra module in de studie waarin het CO2-voorzieningspotentieel in beeld kan komen. Projectnummer: E17005.02

EZ en LTO Glaskracht Nederland hebben in juli 2014 in de Meerjarenafspraak afgesproken een visie te gaan ontwikkelen op de aanpak van de energieverduurzaming van de glastuinbouwsector na 2020. Er zijn concrete doelen en ambities voor 2020 en we willen naar klimaatneutraal in 2050, maar de aanpak/doelen daartussen is nog niet bepaald. De bedoeling is om dit halverwege 2016 klaar te hebben, in drie fasen. In de eerste helft van 2015 analyse van ontwikkelingen op energiegebied in en buiten de sector, het formuleren van toekomstbeelden 2030 met bijbehorende doelen (CO2 emissie reductie); samen met belanghebbenden en deskundigen. In de tweede helft 2015 en eerste helft 2016 de vertaalslag naar het programma Kas als Energiebron: aanpak en activiteiten. In 2016 is dit input voor de formele evaluatie van de meerjarenafspraak als opmaat voor het maken van vervolgafspraken over de financiering van de uitvoering 2018-2020. Dit project betreft de eerste fase. CE Delft zorgt voor het organiseren van bijeenkomsten met betrokkenen, de discussieleiding, scherp analyseren, doorrekenen van mogelijke scenario’s en het formuleren van mogelijke toekomstbeelden. De beelden 'flexibiliteit' en 'all-electric' kenschetsen de toekomstige energiehuishouding van de glastuinbouw. Een reductie van de CO2-emissie met 30% t.o.v. 2005 ligt binnen bereik: Maatregelen ín de kassen: zuinigere teeltwijzen, zuinigere kassen, en hergebruik van warmte. Levering áán de kassen: van duurzame energie (elektriciteit en warmte). Daarbij zullen per regio flexibele oplossingen mogelijk zijn, zoals aansluiting bij een warmtenet, gebruik van aardwarmte of flexibel elektriciteitsgebruik op momenten dat er goedkope zon- en windenergie is. Een deel van de glastuinders kiest voor de teelt van specialties (zeer hoge toegevoegde waarde) waarvoor alleen een elektrische aansluiting nodig is, ook voor verwarmen dus. Dit toekomstbeeld met de combinatie van 'flexibliteit' en 'all-electric' is de beste inschatting die op dit moment gemaakt kan worden en leidt tot een aantal robuuste ontwikkelingen: Verlaging van de energievraag is altijd relevant: via nieuwe teeltmethoden zoals Het Nieuwe Telen; via hoogbesparende kassen, waarbij diverse technieken worden toegepast, zoals besparende beglazing en schermen; of via zuinige verlichting; Hernieuwbare energie wordt aantrekkelijk, waaronder geothermie, zon-PV op bijgebouwen en reservoirs, windturbines (mits ruimte beschikbaar is); Daarnaast zullen alle energiedragers de komende decennia verduurzamen, oftewel gaandeweg steeds minder CO2 per GJ uitstoten; Alternatieve CO2 levering is noodzakelijk; De energiekosten per GJ zullen stijgen, maar er zullen voor elektriciteit ook momenten komen dat de marktprijs erg laag zal zijn, flexibiliteit is voor een deel van de tuinders aantrekkelijk; De inzet van gas (nu aardgas, later groengas) zal sterk afnemen zodat duurzaam geproduceerde CO2 aangeleverd moet worden. Om hier maximaal op voorbereid te zijn is het volgens CE noodzakelijk om nieuwe technieken (zowel kas als installaties), nieuwe teeltwijzen en energieconcepten te blijven ontwikkelen en energievoorzieningsconcepten aan te passen. Projectnummer: E15002

Analyse en onderbouwing lastendruk als gevolg van energiebelasting glastuinbouw in vergelijking met andere energie-intensieve sectoren. Vergelijking met de industrie laat zien dat de glastuinbouw tot één van de meest energie-intensieve sectoren van de Nederlandse economie behoort. De energiebelastingdruk voor de glastuinbouw per Euro omzet – zowel met het tuinbouwtarief als wanneer het algemene tarief wordt toegepast – is een stuk hoger dan in de industrie. Door het kleinschalige karakter van de glastuinbouw drukt de Energiebelasting op aardgas (en daarmee het beperkte gebruik in de goedkopere schijven) relatief zwaar op de bedrijfsexploitatie. Hierdoor heeft een hogere Energiebelasting in potentie een groter effect op de concurrentiepositie van de glastuinbouw in vergelijking tot de industrie. Dit bevestigt de initiële reden dat het tuinbouwtarief is ingevoerd nog steeds van toepassing is. Projectnummer: 13987