Toepassing van boorgatmetingen bij geothermische projecten (Well logging)

Beschrijving

Boorgatmetingen zijn niet alleen belangrijk voor de optimalisatie van de exploitatie van het geothermische reservoir, maar ook voor (toekomstige) exploratie van nabijgelegen geothermische projecten. Een boorgatmeting is echter kostbaar en brengt mogelijk risico’s met zich mee. Daarom is het van belang om inzicht in de toepasbaarheid, bruikbaarheid, meerwaarde, risico’s en kosten van de verschillende boorgatmetingen te krijgen. Dit overzicht is nodig om goed gefundeerde besluiten te nemen en de maximale opbrengst uit de putten te halen. Projectfasen:

• overzicht van well logging en meetmethoden; kosten, eventuele risico's
• bepalen basis meetopstelling, die in de meeste Nederlandse situaties zal voldoen
• discussiestuk over de weging van de belangen van de broneigenaar en de belangen van buren en toekomstige operators; workshop.
• eindrapport met een advies over verbetering van de kosten/opbrengsten verhouding van putmonitoring, als startpunt voor een goede aanpak m.b.t het delen van kosten en opbrengsten van gegevens van aardwarmtebronnen.

Dit is een project in het kader van de Kennisagenda Aardwarmte.

Resultaten

Als eerste worden de verschillende argumenten om een boorgatmeting uit te voeren aangegeven:

• geologische toepassingen,
• ‘drilling and completion’ engineering,
• reservoir engineering
• exploitatietoepassingen.

De verschillende technieken worden beschreven. De huidige praktijk in de Duitse en Nederlandse geothermische industrie is onder de loep genomen. Hieruit blijkt dat in Duitsland historische putdata moeilijk te verkrijgen is, waardoor geothermische operators een relatief breed scala aan meettechnieken gebruiken. Aan de andere kant zijn Nederlands geothermische operators geneigd zo min mogelijk te meten, mogelijk gemotiveerd door het relatief grote aanbod aan publiek toegankelijke historische putdata én de extra kosten. Overigens blijkt uit de analyse van de Nederlandse situatie dat (minimale) drilling and completion boorgatmetingen en metingen voor exploitatietoepassingen meestal toegepast worden. Het tweede deelonderzoek gaat in op de economie en risco’s van boorgatmetingen. Naast deze twee onderwerpen wordt ook een korte ‘Value-of-Information’-exercitie uitgevoerd. De kosten van een boorgatmeting hangen sterk af van de gebruikte techniek, de lengte van de meting en de motivatie voor de boorgatmeting. Wanneer gebruikt gemaakt wordt van LWD zijn de kosten van een boorgatmeting 12 tot 14 k€ per dag, terwijl bij een wireline boorgatmeting de kosten variëren tussen de 25 en 150 k€. De VoI-exercitie illustreert dat, ondanks de extra kosten, het uitvoeren van (de juiste) boorgatmetingen zinvol is. Op basis van de eerste twee deelonderzoeken wordt aanbevolen om voor een geothermisch project een boorgatmeting uit te voeren om de geologische condities en reservoirkarakteristieken te bepalen. In het derde en laatste deelonderzoek wordt een ‘stakeholder analysis’ uitgevoerd en ingegaan op recente ontwikkelingen met betrekking tot boorgatmetingen in de geothermische industrie in Nederland. Uit de stakeholder analysis blijkt dat voor alle geïdentificeerde aandeelhouders (operators, overheid, adviseurs, boorbedrijven, investeerder, etc.) het belang van boorgatmetingen groot is, maar dat de kosten op dit moment volledig gedragen worden door de uitvoerende geothermische operators. Verder zijn de belangen van toekomstige geothermische operators slecht behartigd. Hiernaast heeft de overheid veel invloed, maar wordt deze (nog) niet benut. Aangezien het vergroten van de invloed in de besluitvorming rond boorgatmetingen voor een geothermisch project geld kost, zouden de aandeelhouders die daar belang bij hebben een fonds kunnen oprichten. Verder worden twee recente ontwikkelingen besproken. Ten eerste de houding van SODM, die aanstuurt op stringentere veiligheidsmaatregelen bij geothermieprojecten. Het is de verwachting dat deze discussie zal leiden tot een grotere interesse in boorgatmetingen bij geothermische projecten. Ten tweede vindt een geleidelijke verschuiving plaats van geothermische operators die één project beheren, naar operators die meerdere geothermische projecten ontwikkelen en beheren. Ook deze ontwikkeling zal naar verwachting leiden tot een toegenomen interesse in boorgatmetingen bij geothermische projecten. Het is in het belang is van de gehele Nederlandse geothermische industrie om de producerende geothermische reservoirs beter te begrijpen. Het uitvoeren van de juiste boorgatmetingen is één van de manieren om dit doel te bereiken. De verschillende partijen actief in de geothermische industrie kunnen hier ieder op eigen wijze aan bijdragen. Het lijkt daarom logisch om, aangezien het in ieders belang is, de kosten van boorgatmetingen voor geologische toepassingen en reservoir engineering te verspreiden over de hele geothermische gemeenschap. Een andere mogelijkheid is dat de overheid dit afdwingt of organiseert in, bijvoorbeeld, het garantiefonds.