Warmtebatterij laat veelbelovende resultaten zien bij groene potplanten
Hoe werkt een warmtebatterij?
Tijdens de workshop bleek al snel dat veel deelnemers vooral benieuwd waren naar de werking van de warmtebatterij. Thermeleon had daarom een demonstratiemodel meegenomen, waarin de verschillende fasen van het materiaal zichtbaar waren. Dat hielp om de techniek achter de warmtebatterij inzichtelijk te maken.
De warmtebatterij is gebaseerd op een zogenoemd Phase Changing Material (PCM). Dit materiaal kan tijdens een faseovergang (van vast naar vloeibaar en andersom) grote hoeveelheden warmte opslaan of juist afgeven. Wanneer het materiaal stolt, komt warmte vrij en wordt de kas verwarmd. Smelt het materiaal, dan wordt warmte uit de kaslucht opgenomen, wat een koelend effect heeft.
Door de juiste materiaalkeuze en configuratie kan de warmtebatterij worden afgestemd op het klimaat en de warmtevraag van een specifieke teelt. Een belangrijk voordeel is dat het systeem volledig passief werkt. Zodra de warmtebatterijen in de kas zijn geplaatst, zijn geen extra aansluitingen, regelingen of externe energiebronnen nodig.
Praktijkproef bij Delphy
Om de werking in de praktijk te onderzoeken, zijn bij Delphy Improvement Centre twee identieke afdelingen ingericht. Van half januari tot half juni werden hier Ficus lyrata, Ficus benjamina en Monstera's geteeld. Eén afdeling fungeerde als referentie, terwijl de andere was uitgerust met warmtebatterijen.
In beide afdelingen werden dezelfde klimaatinstellingen gehanteerd. Het energiegebruik, het kasklimaat en de plantontwikkeling zijn gedurende de proef nauwkeurig gemonitord. Hiervoor zijn onder meer extra temperatuur- en vochtsensoren geplaatst.
De metingen laten zien dat de warmtebatterij daadwerkelijk effect heeft. Zo koelt de afdeling met warmtebatterijen in de avond langzamer af, waardoor de verwarmingsinstallatie later hoeft in te schakelen. Dat leidt direct tot energiebesparing.
Eerste resultaten zijn veelbelovend
De eerste resultaten laten zien dat in alle gemeten maanden minder energie is gebruikt dan in de referentieafdeling. Dat geldt zelfs voor de wintermaanden. Daarnaast is een extra praktijkproef uitgevoerd waarbij het gevelscherm van de afdeling met warmtebatterijen overdag volledig open bleef, terwijl dit in de referentieafdeling gesloten bleef. Ondanks deze afwijkende situatie bleef de temperatuur gelijk en trad geen lichtschade op aan de planten.
Ook de gewasontwikkeling stemt positief. Tijdens een bezoek merkte een lid van de begeleidingscommissie op dat de planten zich uitstekend hadden ontwikkeld. Pas wanneer de planten uit beide afdelingen naast elkaar werden gezet, waren kleine verschillen zichtbaar.
Definitieve energiebesparing volgt later
Hoe groot de energiebesparing op jaarbasis precies is, kan nog niet worden vastgesteld. De proef loopt nog en de onderzoeksgegevens moeten eerst worden gecorrigeerd voor invloeden uit omliggende afdelingen, zoals warmte-uitwisseling en schaduwwerking.
Na afronding van de proef worden de resultaten doorgerekend met het KASPRO-model. Daarmee kan de energiebesparing over een volledig teeltjaar betrouwbaar worden berekend. De eerste resultaten laten in ieder geval zien dat de warmtebatterij een interessante bijdrage kan leveren aan een energiezuiniger kasklimaat, zonder dat dit ten koste lijkt te gaan van de gewaskwaliteit.
Presentatie bekijken
Hier bekijk je de volledige presentatie die tijdens het EnergiekEvent is gegeven.