De glastuinbouw kan energie van de zon gebruiken om de kas of bedrijfsgebouwen te verwarmen en om elektriciteit op te wekken. In een semigesloten kas wordt in de zomer zonnewarmte ‘geoogst’ om die vervolgens in de winter te kunnen benutten voor verwarming. Een warmtepomp speelt hierbij een centrale rol. Een nieuwe ontwikkeling is de elektriciteitsproducerende kas, die stroom opwekt met behulp van zonne-energie. Hiervan zijn een aantal prototypes in ontwikkeling.
Praktijk
De energiebalans van de semigesloten kas blijkt in onderzoek en in de eerste praktijkprojecten lastig positief te krijgen. Een warmtepomp vraagt immers ook veel elektriciteit. Tot nog toe zijn alleen in de teelt van orchideeën en van een aantal bolbloemen positieve resultaten gemeld. In deze kassen is koeling, en dus het gebruik van een warmtepomp, ook in de traditionele teelt standaard. Voor andere teelten blijkt dat de energiebehoefte van de warmtepomp te hoog is om het systeem rendabel te kunnen laten functioneren.
Op het Demo en Innovatie Centrum in Bleiswijk is de eerste elektriciteitsproducerende kas op basis van het zogenaamde Fresnel-principe gerealiseerd. In de zomer van 2011 vindt er een teelt van potplanten plaats. Binnenkort wordt ook de zogenaamde Elkas verwacht, die eveneens stroom zal produceren.
Onderzoek
Het programma Kas als Energiebron had bij de start hoge verwachtingen van de semigesloten kas. Die verwachting is vertaald naar de concrete ambitie van 700 hectare semigesloten kassen in 2011 en 2500 hectare in 2020. Onderzoek en praktijk hebben nu uitgewezen dat dit niet haalbaar is. Het duurzaam benutten van zonnewarmte in de tuinbouw moet op een andere manier worden gerealiseerd en daarvoor worden de komende tijd strategische verkenningen uitgevoerd.
De verdere ontwikkeling van de elektriciteitsproducerende kassen wordt door het programma ondersteund. De verwachtingen van de DaglichtKas en de Elkas zijn hoog.
Aat Dijkshoorn (zonnewarmte)
Telefoon: 079 347 06 32
Email: a.dijkshoorn@tuinbouw.nl
Leo Oprel (zonne-elektra)
Telefoon: 06 3892 3131
Email: l.oprel@minlnv.nl